جریان استصحاب در شبهات حکمیه

جریان استصحاب در شبهات حکمیه، مورد اختلاف بین اصولی‌ها بوده و برخی در جریان آن تشکیک نموده‌اند. وجوه مختلفی در عدم جریان استصحاب در شبهات حکمیه، بیان شده که مهم‌ترین آنها دو وجه است. در پژوهش حاضر چکیده وجه مذکور در کلام محقق خویی، بیان شده و به اختصار، برخی از اشکالات وارد بر آن طرح می‌گردد و در انتها، اشار‌ه‌وار وجه مذکور در کلام آیت الله شبیری، تقریب خواهد شد.[1] وجه اول: تعارض استصحاب عدم جعل و بقای مجعول مرحوم نراقی[2] و مرحوم خویی استصحاب در شبهات حکمیه را مبتلا به معارض دانسته و بیان می‌کنند: مثلا در استصحاب بقاء نجاست ماء متغیری که تغیر از آن زائل شده، دو استصحاب وجود دارد. استصحاب نجاست ماء متغیری که تغیر از آن زائل شده (بقای مجعول ) و...

بررسی دلالت عبارت مما انفردت به الامامیة بر اجماع

بررسی دلالت عبارت مما انفردت به الامامیة بر اجماع در نزد بزرگان فقه، آراء قدمای اصحاب، دارای منزلت بالایی است و چه بسیار مواردی که روشن شدن انظار آن بزرگان، باعث تغییر در فتوی و دیدگاه مجتهدین شده است لذا عباراتی که دال بر آراء قدما می‌باشد حائز اهمیت است اهمیت این موضوع در فرضی که مدلول کلام، اجماع قدماء است دو چندان می‎شود از عباراتی­ که دلالت بر نظر فقیهان شیعه آن دوره دارد عبارت «مما انفردت به الامامیة» می باشد که مرحوم سید مرتضی در صدر مسائل کتاب شریف الانتصار ذکر می‌کند. دوره تألیف این کتاب و منزلت نویسنده آن، اهمیت بررسی مفاد این عبارت را می افزاید. اقوال بزرگان   دلالت این جمله بر اجماع مورد اختلاف در بین بزرگان است[1]؛ از عبارات برخی...

الصبی الممیز

المقدمة اشترط فی صحة عبادة الصبی وصحة معاملاته مضافا الی الشرائط  العامة لکل مکلف، التمییز وافتی الفقهاء بوجوب تستر المرأة عن الصبی الممیز.هذه الرساله الوجیزة تتکفل تبیین موضوع الممیز وقبل الدخول فی صمیم البحث نلفت النظر الی ان التمییز ومشتقاتها لم ترد فی آیة ولا روایة ونبحث عنه فی فصلین . الفصل الاول :الصبی الممیزفی ابواب العبادات والمعاملات عرّف الصبی الممیز فی ابواب العبادات والمعاملات  بالصبی الذی یمیز بین الحسن والقبیح العقلائیین . [1] التمییز هنا اشاره الی ما یلازمه  الذی هو الموضوع الحقیقی والدخیل فی بابی العبادات و المعاملات وما هو الا القدرة علی القصد .توضیح ذلک هناک...

لزوم الامر بالمعروف و النهی عن المنکر فی ادیان السابقه

من الایات التی یستدل بها علی وجوب الامر بالمعروف و النهی عن المنکر ما ورد فی المصحف الشریف للتوبیخ و الذم لترک الامر بالمعروف و النهی عن المنکر فی ادیان السابقه. و الیک ما یلی : آلایة الاولی : «لَوْ لاَ يَنْهَاهُمُ الرَّبَّانِيُّونَ وَ الْأَحْبَارُ عَنْ قَوْلِهِمُ الْإِثْمَ وَ أَكْلِهِمُ السُّحْتَ لَبِئْسَ مَا كَانُوا يَصْنَعُونَ»(63 آل عمران )‏   ‏«لَوْلا» أداة حض بمعنى هلا التوبیخیه و «يَنْهاهُمُ الرَّبَّانِيُّونَ»‏‏ فعل مضارع و الهاء مفعوله و الربانيون فاعله «وَ الْأَحْبارُ» عطف على ما قبله «عَنْ قَوْلِهِمُ» متعلقان بينهاهم «الْإِثْمَ» مفعول به للمصدر: قول و مثلها: ‏‏«السُّحْتَ» مفعول به للمصدر أكل المعطوفة...

مشروعیت تقیه مداراتی یا جواز حسن معاشرت با عامه -2

همانطور که در بخش اول مقاله گذشت در رابطه با مشروعیت تقیه مداراتی می‌توان به سه دسته از روایات اشاره نمود. در این شماره به بررسی تفصیلی روایات می‌پردازیم. در رابطه با روایاتی که در شماره قبل گذشت می توان به قرائنی اشاره نمود که دلالت هر یک از روایات فوق بر مشروعیت تقیه مداراتی را دچار اشکال خواهد کرد. 1. تقیه از ماده وقی یقی وقایه بوده و معنای آن، تحفظ  و نگهداری در برابر ضرر می باشد  و بر همین اساس می‌توان گفت که این عمومات شامل تقیه مداراتی نمی‌شود. چرا که در تقیه مداراتی در فرضی...