حکم ارتماس در روزه- بخش دوم

  در قسمت اول این مقاله با اشاره به پنج قول مطرح درباره مفطر بودن یا نبودن ارتماس در روزه در بین فقهای شیعه اشاره شد. همچنین برخی از روایات این باب مورد بررسی سندی قرار گرفت. در این بخش از مقاله دلالت روایات و وجوه جمع بین روایات مورد بررسی قرار خواهد گرفت و در پایان، مختار در مسأله تبیین خواهد شد. عدم دلالت روایات حرمت ارتماس بر فساد و ثبوت قضاء در بعضی روایات فوق از ارتماس نهی شده است و معروف است که اوامر و نواهی که درباره ماهیات مرکبه بکار می‏رود، ظهور در ارشاد به وضع و جزئیت یا شرطیت یا...

ادامه مطلب...

حکم ارتماس در روزه- بخش اول

یکی از مسائل مطرح بین عامه و خاصه، مفطریت ارتماس نسبت به روزه است[1]. جواز ارتماس در روزه، بین عامه اتفاقی بوده.[2]  مفطر بودن ارتماس بین امامیه اختلافی بوده و در مجموع پنج نظریه در این زمینه وجود دارد: حرمت و لزوم قضاء و کفاره[3]، حرمت با لزوم قضاء و عدم لزوم کفاره[4] حرمت و عدم لزوم قضاء و کفاره[5]، کراهت[6] و عدم حرمت و کراهت[7]. فقدان اجماع و شهرت در مسأله صاحب جواهر[8] حرمت ارتماس و لزوم قضا و کفاره در صورت تحقق ارتماس را مطابق شهرت عظیمه می داند. اما با مراجعه به کلام فقیهان روشن می شود این ادعا صحیح...

ادامه مطلب...

حقیقت بیع؛ تبدیل، مبادله یا تبادل؟

«بیع» گاهی به معنای فعل فاعل است که ممکن است اسم مصدر و به معنای فعل فاعل (فروش) باشد و ممکن است  مصدر و به معنای «فروختن» باشد. اما گاهی منظور ما از بیع، معامله‌ای است که قائم به طرفین است. در این صورت می‌توانیم در تعریف شرعی این معامله از سه کلمه «تبدیل، مبادله و تبادل» استفاده کنیم.  اگر چه این سه کلمه کم و بیش در ادبیات فارسی و یا حتی عربی به جای هم به کار می‌روند اما در عین تفاوت‌هایی با هم دارند. در ادامه نگاهی خواهیم داشت به پاره‌ای از این تفاوت‌ها و به...

وضعیت ارثیه در عقد موقت

اگر چه ماهیت عقد موقّت همان عقد نکاح است، اما عقد موقت اختلافاتی با عقد دائم دارد.[1] یکی از این اختلافات در مسأله ارث‌بری زوجین مطرح است. به طور کلّی فقها درباره وضعیت ارثیه در عقد موقت قائل به سه نظریه هستند[2]: تا زمانی که سقوط ارث را شرط نکرده باشند، از یکدیگر ارث می‌برند؛ از جمله قائلین به این نظر عبارتند از سید مرتضی[3] و ابوعقیل[4]. مطلقا از هم ارث نمی‌برند و حتی اگر چنین شرطی کنند باطل خواهد بود؛ ابوالصلاح حلبی[5]، ابن ادریس[6]، علامه[7] این قول را اختیار نموده‌اند. طرفین از یکدیگر ارث نمی‌برند، مگر آنکه ثبوت...

تکلیف مهریه در صورت علم به بطلان عقد موقت- بخش دوم

در بخش اول این مقاله به این مسأله اشاره شد که در صورت مشخص شدن بطلان عقد در عقد موقت، ضمن حکم به جدایی به زن و مرد، با دو صورت کلّی روبرو هستیم. صورت اوّل آن است که علم به بطلان عقد پیش از دخول باشد. در این صورت هیچ مهری به زن تعلّق نمی‌گیرد. اما در صورتی که پس از دخول، علم حاصل شود، با دو صورت مواجه هستیم: علم زن به بطلان عقد و جهل زن به بطلان عقد. در ادامه به ادله مسأله در فرض علم زن می‌پردازیم.  بررسی ادله مسأله در فرض علم  زن...